मंत्री छगन भुजबळ यांच्या प्रयत्नांमुळे १६०.२५ कोटींच्या ऐतिहासिक येसगाव शहर पाणीपुरवठा योजनेला राज्य शासनाची मंजुरी

येवला, दि. १७ जुलै – येवला शहराच्या पिण्याच्या पाण्याचा यक्षप्रश्न आता कायमचा मार्गी लागणार आहे. राज्याचे अन्न, नागरी पुरवठा व ग्राहक संरक्षण मंत्री छगन भुजबळ यांच्या विशेष पाठपुराव्याला यश आले असून, त्यांच्या नेतृत्वाखाली प्रस्तावित करण्यात आलेल्या १६०.२५ कोटी रुपयांच्या येसगाव पाणीपुरवठा योजनेला राज्य शासनाने अमृत २.० अभियानांतर्गत प्रशासकीय मान्यता दिली आहे. या ऐतिहासिक निर्णयामुळे येवला शहराला पाणीटंचाईच्या संकटातून स्थायी मुक्ती मिळणार असून, आगामी दशकांमध्येही येवलेकरांना दररोज शुद्ध व मुबलक पाणी उपलब्ध होणार आहे.
या योजनेच्या मंजुरीने येवला शहराच्या भविष्याची दिशाच बदलली आहे. सध्या शहराच्या विस्तारलेल्या वस्त्या व वाढत्या लोकसंख्येमुळे विद्यमान पाणीपुरवठा यंत्रणा कोलमडण्याच्या उंबरठ्यावर होती. पालखेड डावा कालव्यावरील साठवण तलाव व जलशुद्धीकरण केंद्राची क्षमता अपुरी पडत असल्याने शहराला तीन ते पाच दिवसांआडच पाणी देता येत होते. परंतु आता या सर्व आव्हानांवर मंत्री छगन भुजबळ यांनी अतिशय खोलवर विचार करून दीर्घकालीन उपाय योजला आहे. त्यांनी गोदावरी कालवा, येसगाव येथील जलस्रोत, आधुनिक जलशुद्धीकरण तंत्रज्ञान आणि सौरऊर्जेवर आधारित पंपिंग व्यवस्था अशा अनेक बाबींचा एकत्रित समावेश करणारी ही महत्त्वाकांक्षी योजना आखली व तिला शासनस्तरावर मान्यता मिळवून दिली.

या योजनेला प्रशासकीय मंजुरी मिळण्याचा प्रवास कसोटीचा होता. दि. ८ मे २०२६ रोजी राज्य शासनाच्या मुख्य सचिवांच्या अध्यक्षतेखालील उच्चाधिकार समितीने या प्रस्तावाला प्रथमतः मान्यता दिली. त्यानंतर हा प्रस्ताव केंद्र शासनाच्या पातळीवर पाठविण्यात आला, जेथे दि. १८ जून रोजी झालेल्या शिखर समितीच्या बैठकीत त्याला अंतिमतः हिरवा कंदील मिळाला. त्यानंतर दि. ३ जुलै रोजी अमृत २.० अभियानांतर्गत गठित राज्यस्तरीय तांत्रिक समितीनेही या योजनेला आपली मान्यता दिली. या सर्व सोपानिक प्रक्रियेनंतर आज, दि. १४ जुलै रोजी राज्य शासनाच्या नगर विकास विभागाने या योजनेला प्रशासकीय मंजुरी देत अधिकृत आदेश निर्गमित केले. या संपूर्ण प्रक्रियेदरम्यान मंत्री छगन भुजबळ यांनी स्वतः या योजनेचा प्रत्येक टप्पा जवळून अनुसरला आणि वेळोवेळी शासनस्तरावर आवश्यक ती सर्व दक्षता बाळगली.

या पाणीपुरवठा योजनेची वैशिष्ट्ये पाहता ही केवळ एक पाणीपुरवठा योजना नसून ती येवला शहराच्या पायाभूत सुविधांची नवी ओळख बनेल. येवला नगरपालिकेच्या मालकीच्या येसगाव येथील ३.५५ हेक्टर जागेवर ३०० दशलक्ष लिटर क्षमतेचा अत्याधुनिक आरसीसी साठवण तलाव बांधला जाणार आहे. गोदावरी कालव्यातून या तलावात ६०० मिलिमीटर व्यासाच्या जलवाहिनीद्वारे पाणी वाहून आणले जाईल व तेथूनच नूतनीकरण केलेल्या जलशुद्धीकरण केंद्रात पाणी शुद्धीकरणासाठी पाठवले जाईल. शुद्ध झालेले हे पाणी नंतर पंपिंग मशिनरी व उर्ध्ववाहिनी मार्गे शहरातील तीन उंच साठवण टाक्यांपर्यंत पोहोचवले जाईल. या टाक्यांमधून शहरातील जुन्या व नव्या सर्व वस्त्यांपर्यंत पाणीपुरवठा करण्याची नियोजनबद्ध व्यवस्था करण्यात आली आहे.
या योजनेतील मुख्य बांधकाम व सुविधांमध्ये येसगाव ते येवला दरम्यान १२.८२ किलोमीटर लांबीची उपसा विहीर व पाणी दाबनलिका, ७ दशलक्ष लिटर क्षमतेचे जलशुद्धीकरण केंद्र, ४.३९ किलोमीटर शुद्ध जलवाहिनी, तसेच तहसील रोड, विंचूर रोड व बदापूर रोड अशा तीन ठिकाणी अनुक्रमे १२.६०, ६.७० व १.९० लक्ष लिटर क्षमतेच्या उंच साठवण टाक्या बांधण्यात येणार आहेत. याशिवाय ९७.१६ किलोमीटरची नवीन वितरण व्यवस्था उभी राहणार असून, नादुरुस्त जलवाहिन्यांची बदली व पाणी पुरवठा वितरण व्यवस्थेत मोठ्या प्रमाणावर सुधारणा करण्यात येणार आहे. विशेष म्हणजे या सर्व प्रकल्पांना सौर ऊर्जेवर आधारित ऊर्जा प्रणाली जोडून या योजनेला पर्यावरणपूरक व दीर्घकालीन स्वरूप देण्यात आले आहे.

या योजनेची सर्वात मोठी वैशिष्ट्य म्हणजे ती केवळ सद्य परिस्थितीवर नव्हे, तर सन २०५६ पर्यंतच्या भविष्यातील लोकसंख्येच्या गरजा लक्षात घेऊन तयार करण्यात आली आहे. शहराच्या दैनंदिन पाणीमागणीचा अंदाज आणि त्यानुसार पाणीपुरवठा क्षमता वाढवण्याचे नियोजन करण्यात आलेले आहे. सन २०२८ पर्यंत १३.६२० दशलक्ष लिटर, सन २०४३ पर्यंत १६.७१० दशलक्ष लिटर आणि सन २०५८ पर्यंत २०.३९० दशलक्ष लिटर अशा आकड्यांमध्ये ही क्षमता वाढवली जाणार असल्याने येवला शहराचा पाणीप्रश्न पुढील अर्धशतकासाठी निकाली निघणार आहे.

या योजनेची प्रशासकीय मान्यता प्राप्त झाल्याने राज्याच्या नागरी विकास विभागाचे अधिकारी व येवला नगरपालिका प्रशासन दोन्ही आता या प्रकल्पाच्या अंमलबजावणीकडे वेगाने वळणार आहेत. सर्व तांत्रिक व प्रशासकीय मान्यता संपादित झाल्यामुळे लवकरच टेंडर प्रक्रिया व जमिनीसंबंधी सर्व कायदेशीर बाबी पूर्ण करून बांधकामास सुरुवात केली जाईल, अशी माहिती येवला नगरपालिकेच्या प्रशासनाने दिली.

यावेळी येवलेकरांच्या भावना अतिशय आनंदाच्या आहेत. अनेक दशकांपासून पाणीटंचाईने ग्रासलेल्या येवला शहराला आता स्थायी पाणीपुरवठा मिळणार आहे. नगरसेवक, स्थानिक संघटना व नागरिक यांनी या निर्णयाचे स्वागत केले असून, मंत्री छगन भुजबळ यांचे आभार मानले आहेत. या योजनेमुळे शहराचा विकासाला नवी गती मिळेल, घरे, व्यावसायिक आस्थापने व औद्योगिक गरजांना पूरक जलसाठा उपलब्ध होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

दरम्यान, या यशाबद्दल प्रतिक्रिया देताना माजी खासदार समीर भुजबळ म्हणाले, येवला शहराचा पाणीप्रश्न कायमचा मार्गी लावण्याचा शब्द मंत्री छगन भुजबळ यांनी येवलेकरांना दिला होता आणि आज तो शब्द पूर्ण करण्यात आला आहे. येवला नगरपालिका निवडणुकीत दिलेले हे वचन आता पूर्णत्वास गेले आहे, ही केवळ राजकीय बाब नसून आमची नागरिकांशी असलेली प्रामाणिक बांधिलकी आहे. या योजनेमुळे येवलेकरांचे जीवनमान उंचावेल व शहराच्या सर्वांगीण प्रगतीला चालना मिळेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. या संपूर्ण प्रक्रियेत सहकार्य केलेल्या राज्य व केंद्र शासनातील सर्व अधिकारी, विशेषतः जलसंपदा व नगरविकास विभागाच्या अधिकाऱ्यांचे त्यांनी विशेष आभार मानले.

येत्या काही महिन्यांत बांधकामाचे भूमिपूजन होऊन प्रत्यक्ष कामे सुरू होण्याची शक्यता आहे. येवला शहरासाठी ही योजना किती महत्त्वाची आहे हे लक्षात घेता, याचा सर्वांगीण लाभ येवलेकरांना वेळेत मिळावा, यासाठी मंत्री छगन भुजबळ यांची समन्वय साधण्याची क्षमता व प्रशासनाचा गतीमान दृष्टिकोन प्रशंसनीय ठरत आहे. या ऐतिहासिक निर्णयाने येवलेकरांच्या पाण्याच्या दिशेने आता नवा उजाडा झाला आहे.